خبرگزاری حاما: کمیته نوبل روز دوشنبه، ۵ اکتوبر، اعلام کرد که کارل دایسروث، پیتر هگمان و گئورگ ناگل به‌گونه مشترک جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی سال ۲۰۲۶ را به دست آورده‌اند.
این سه دانشمند به دلیل پژوهش‌های شان درباره کانال‌های یونی حساس به نور و اپتوژنتیک مورد تقدیر قرار گرفته‌اند؛ روشی که امکان کنترل فعالیت سلول‌های عصبی با استفاده از نور را فراهم می‌کند.
پیتر هگمان و گئورگ ناگل در پژوهش‌های خود پروتین «چنل‌رودوپسین» (Channelrhodopsin) را در یک جلبک تک‌سلولی شناسایی کردند. این پروتین ویژگی منحصربه‌فردی دارد و هنگامی که در معرض نور آبی قرار می‌گیرد، کانالی را باز می‌کند که باعث ایجاد یک تکانه برقی در سلول می‌شود.
آن‌ها دریافتند که با انتقال این پروتین به سلول‌های دیگر، این سلول‌ها نیز نسبت به نور حساس می‌شوند.
پس از آن، کارل دایسروث جین مربوط به این پروتین را به سلول‌های عصبی موش‌ها وارد کرد. او با تاباندن نور آبی به این سلول‌ها توانست یک پیام عصبی ایجاد کند.
دایسروث در گام بعدی این روش را در مغز موش‌های زنده به کار گرفت و توانست فعالیت سلول‌های عصبی را با استفاده از نور کنترل کند.
این روش که اپتوژنتیک نامیده می‌شود، به پژوهشگران امکان می‌دهد فعالیت سلول‌های عصبی و شبکه‌های عصبی مشخص را با دقت بالا بررسی و کنترل کنند. این فناوری اکنون در آزمایشگاه‌های سراسر جهان برای مطالعه عملکرد مغز، حافظه، احساسات و رفتار مورد استفاده قرار می‌گیرد.
کمیته نوبل گفته است که دستاورد این سه دانشمند زمینه را برای دوره تازه‌ای در علوم عصبی فراهم کرده و به پژوهشگران کمک کرده است تا ارتباط میان فعالیت سلول‌های عصبی و عملکردهای مختلف مغز را بهتر بررسی کنند.
دیدگاهتان را بنویسید